Określanie przyczyn usterek obwodów elektrycznych — Informacje ogólne (Chevrolet Trailblazer 1)

Typowy obwód elektryczny składa się z urządzeń elektrycznych, przełączników, przekaźników, bezpieczników lub wkładek topikowych oraz przewodów i złączy, które łączą te elementy ze sobą, a także z akumulatorem i podwoziem. Aby uprościć proces określania przyczyn usterek w obwodach elektrycznych, na końcu rozdziału zamieszczono schematy okablowania.

Zanim zaczniesz ustalać przyczynę usterki, musisz przestudiować odpowiedni schemat połączeń, aby uzyskać pełny obraz rozmieszczenia elementów wchodzących w skład danego obwodu. Identyfikacja możliwych źródeł usterki jest łatwiejsza, jeśli upewnisz się, że inne komponenty w obwodzie działają prawidłowo. Jeśli kilka urządzeń lub obwodów ulegnie awarii w tym samym czasie, problem może dotyczyć bezpiecznika lub przewodu uziemiającego.

Do awarii obwodów elektrycznych dochodzi zazwyczaj z prostych przyczyn, takich jak luźne styki w złączach, przerwana pętla uziemienia lub przepalony bezpiecznik albo przekaźnik. Zanim zaczniesz sprawdzać działanie urządzeń w uszkodzonym obwodzie, sprawdź bezpieczniki, przewody i złącza w nim zawarte.

Jeżeli planowane jest przeprowadzenie badania obwodu z wykorzystaniem specjalistycznego sprzętu i narzędzi, w celu ustalenia procedury sprawdzania sprawności urządzeń i elementów obwodu, konieczne jest wcześniejsze przestudiowanie odpowiedniego schematu połączeń.



Podstawowymi narzędziami wykorzystywanymi w procesie ustalania przyczyn usterek w obwodach elektrycznych są próbnik lub woltomierz (do niektórych testów można również użyć 12-woltowej żarówki probierczej) i skoczek (najlepiej z bezpiecznikiem), który służy do ominięcia obwodu elektrycznego (zobacz ilustracje). Zanim zaczniesz pracować z przyrządami, zapoznaj się ze schematem połączeń, aby określić punkty, w których należy wykonać pomiary.

Pomiar napięcia

Pomiar napięcia przeprowadza się w przypadku wystąpienia usterki w obwodzie elektrycznym. Podłącz jeden przewód testowy do ujemnego zacisku akumulatora lub jednego z punktów uziemienia. Drugi przewód pomiarowy należy podłączyć do zacisku testowanego obwodu, najlepiej tego znajdującego się najbliżej akumulatora lub bezpiecznika (zobacz ilustrację). Jeżeli w obwodzie występuje napięcie (lub kontrolka jest włączona), oznacza to, że odcinek obwodu pomiędzy odpowiednim złączem a torem sterującym jest prawidłowy. Kontynuuj sprawdzanie pozostałych sekcji obwodu, stosując tę samą technikę. Gdy w obwodzie osiągnięty zostanie punkt, w którym po podłączeniu testera nie zostanie wykryte żadne napięcie, identyfikuje się część obwodu, w której znajduje się źródło usterki. Jest to odcinek obwodu między punktem, w którym nie ma napięcia, a punktem wcześniej testowanym. Sprawdź tę część obwodu pod kątem usterek. Najczęstszą przyczyną usterki jest luźne złącze.

Uwaga: Należy pamiętać, że niektóre obwody działają tylko przy włączonym zapłonie (przełączniku w pozycji "Ace" lub "Run").

Określanie punktu zwarcia obwodu

Wyjmij bezpiecznik zwarciowy i podłącz przewody lampki kontrolnej do zacisków bezpiecznika (zrób dwa przewody przedłużające z odpowiednimi zaciskami stykowymi, podłącz przewody do styków w skrzynce bezpieczników i umieść w obwodzie lampkę kontrolną). Należy zwrócić uwagę na obecność napięcia w obwodzie. Poruszaj przewodem, w którym prawdopodobnie nastąpiło zwarcie, obserwując jednocześnie lampkę kontrolną. Jeżeli lampa zgaśnie, oznacza to, że ta część obwodu jest zwarta do masy. Możliwe, że zwarcie nastąpiło wskutek odsłoniętego okablowania.

Sprawdzenie uziemienia

Aby sprawdzić, czy urządzenie w obwodzie jest prawidłowo uziemione, odłącz akumulator i podłącz jeden przewód testera lub omomierza ze źródłem zasilania do punktu uziemienia. Podłącz drugi przewód urządzenia do złącza kablowego lub punktu uziemienia testowanego urządzenia. Obecność uziemienia potwierdza się zapaleniem się lampki kontrolnej lub niską rezystancją (do 50 m) w tym miejscu.

Sprawdzanie obwodu pod kątem przerwy

Badanie to wykonuje się w celu sprawdzenia, czy w obwodzie elektrycznym występują przerwy. Po odłączeniu obwodu od zasilania należy przeprowadzić kontrolę za pomocą miernika lub multimetru z niezależnym źródłem zasilania. Podłącz urządzenie sterujące do obu przewodów obwodu (lub do przewodu zasilającego i punktu uziemienia obwodu). Zapalenie się lampki kontrolnej oznacza, że w obwodzie nie ma przerwy (zobacz ilustrację). Niska rezystancja (poniżej 50 m) również wskazuje, że obwód nie jest przerwany. Jeśli światło się nie zaświeci (lub opór jest większy niż 10 omów), oznacza to, że łańcuch uległ zerwaniu.





W ten sam sposób można sprawdzić dowolny przełącznik, podłączając elektrody urządzenia sterującego do zacisków stykowych. Gdy przełącznik znajduje się w pozycji odpowiadającej zamknięciu obwodu, powinna zapalić się lampka kontrolna (lub uzyskano niską wartość rezystancji).

Lokalizacja wyłącznika obwodu

Lokalizację przerwy w obwodzie często trudno ustalić na podstawie oględzin, ponieważ utlenione przewody lub otwarte styki są zwykle ukryte pod izolacją lub obudową złącza. Określ źródło okresowej usterki (zwykle z powodu luźnego złącza lub uszkodzonej izolacji) można to zrobić po prostu przesuwając przewód. Jeżeli podczas poruszania przewodem styk w obwodzie na przemian znika i pojawia się, to źródło uszkodzenia znajduje się w części obwodu, której uszkodzenie dotyczy.

Przy ustalaniu przyczyny usterki w obwodzie elektrycznym należy wziąć pod uwagę, że prąd płynie z akumulatora przez przewody, przełączniki, przekaźniki, bezpieczniki i wkładki topikowe do każdego urządzenia elektrycznego (lampa, silnik elektryczny, itp.), i biegnie do punktu uziemienia, skąd wraca do akumulatora. Wszelkie usterki w obwodzie elektrycznym ukryte są w okablowaniu i elementach, przez które przepływa prąd generowany przez akumulator.

Złącza

Większość połączeń w obwodach elektrycznych opisywanych pojazdów wykonano przy pomocy plastikowych złączy wielopinowych. Elementy łącznikowe posiadają z reguły zacisk łączący. Często elementy są połączone za pomocą śruby przechodzącej przez środek złącza, jak to ma miejsce w przypadku złączy przewodów elektrycznych znajdujących się pod deską rozdzielczą.

Przed odłączeniem złącza należy odkręcić jego element mocujący przy pomocy małego śrubokręta. Odłączając złącze, należy trzymać je palcami za elementy, a nie za przewody, gdyż niezastosowanie się do tego zalecenia może spowodować uszkodzenie zarówno przewodów, jak i zacisków stykowych wewnątrz złącza. Przed odłączeniem należy dokładnie sprawdzić złącze. Zasada łączenia niektórych elementów złącznych nie jest łatwa do określenia na pierwszy rzut oka. Ponadto niektóre złącza mają wielokrotne blokady.

Każde złącze składa się z wtyczki i gniazda. Przy przeglądaniu oznaczeń złączy na schematach okablowania należy ustalić, po której stronie się znajdują: po stronie urządzenia elektrycznego czy po stronie wiązki przewodów. Układ styków wtyczki jest lustrzanym odbiciem styków gniazda, dlatego też podczas oglądania odpowiednich elementów złącza z różnych stron (prawo i lewo) wyświetlanie położenia styków wtyczki i gniazda jest zgodne.

Często zachodzi potrzeba zmierzenia napięcia w obwodzie bez odłączania złącza. Ostrożnie włóż małą, cienką szpilkę z tyłu wtyczki (nie jest elektrodą testową) tak aby pin zetknął się z odpowiednim zaciskiem złącza, a następnie podłącz elektrodę testera do pinu (zobacz ilustrację). Podczas wkładania wtyku nie należy dopuścić do odkształcenia styku, gdyż może to skutkować brakiem pewności styku i korozją styków złącza. Włożenie cienkiego bolca zamiast elektrody testowej pomaga zapobiec odkształceniu styku złącza.